Schuttevaer

Zoet, Zout & Zakelijk
Schuttevaer Premium

België zwakt ‘dumpvrachtenwet’ af

Brussel

Het verbod in de ‘dumpvrachtenwet’ van 2014 om mee te werken aan ‘ongeoorloofd lage prijzen’ in de Belgische binnenvaart is in het nieuwe Belgisch Scheepvaartwetboek (BSW) vervangen door het verbod misbruik te maken van ‘een positie van economische afhankelijkheid’. De Kamer van Volksvertegenwoordigers gaf, na meer dan 10 jaar overleg, op 4 april goedkeuring aan het BSW. Het is nu nog een hamerstuk in de Senaat.

  • Wet tegen extreem lage vrachtprijzen bleek lege huls
  • Verladers tevreden met consensus in prijsvorming

Door Dirk van der Meulen
Het Belgisch Scheepvaartwetboek is een nieuwe bundeling van het zee- en binnenscheepvaartrecht, dat talrijke, grotendeels verouderde wetten vervangt. Al moeten veel binnenvaartonderwerpen in de nieuwe wet nog wel nader worden ingevuld, zoals het hoofdstuk bevrachting en de implementatie van de CMNI-voorwaarden voor internationaal vervoer.
 
Er werd al meer dan 10 jaar over gediscussieerd. Maar met zijn politiek afscheid in zicht, zette minister Philippe De Backer het afgelopen jaar vaart achter de behandeling van het wetsontwerp. Alle scheepvaartgeledingen leverden hun visie op het geheel, ook de binnenvaart via het Instituut voor het Transport langs de Binnenwateren (ITB)  al in 2015.
 
Het Verbond van Belgische Ondernemingen (VBO) beoordeelt het BSW als ‘van matige juridische kwaliteit’. Toch is de verladersorganisatie volgens een beschouwing op de VBO-website tevreden dat er een consensus kwam over ‘enkele lang aanslepende knelpunten tussen de verladers en de binnenvaartsector’. 

‘Dumpvrachtenwet’
Eén van die knelpunten was de wet van 3 juni 2014 over de prijsvorming in de binnenvaart, die integraal deel uitmaakte van het nieuwe BSW. Als gevolg van een inbreukprocedure tegen België, verzocht de Europese Commissie op 24 januari dit jaar, in een met redenen omkleed advies, deze wet te wijzigen conform de Europese principes. Een werkgroep, waarvan het VBO deel uitmaakte, kreeg daarbij volgens de verladersorganisatie ‘de kans ultiem overleg te plegen om tot een gedragen oplossing te komen’.
 
Volgens voorman Christian Van Lancker van de Bond van Eigenschippers, destijds voorvechter van de ‘dumpvrachtenwet’, is gebleken dat die wet een lege huls was, waar de schipper in de praktijk niets aan had. ‘Er is één zaak geweest tegen een bevrachter die te lage vrachten betaalde, maar die zaak is geseponeerd. Nu komt er weliswaar afgezwakte wetgeving, maar wordt de schipper nog wel degelijk beschermd tegen de macht van grote partijen. Als bepaalde grote firma’s schippers onder druk zetten, kan dat ook nu nog tot repercussies leiden. Als bepaalde marktpartijen te groot worden, kan daar volgens de Anti-concentratiewet uit 2000 tegen worden opgetreden. En in België mag al nooit onder de kostprijs worden verkocht. Zo loopt er nu ook een onderzoek naar 1+1-gratis acties van Albert Heijn in België.’ 
 
Gespreksbasis
Grootste winst voor verladers is dat er door het BSW ‘geen bijkomende verplichtingen meer worden opgelegd’ met betrekking tot de vrachtprijsvorming. Verder voorziet het BSW in een aanpassing waardoor hypothecaire schuldeisers voortaan voorrang genieten op schuldeisers die een retentierecht hebben. Deze aanpassing was volgens het VBO belangrijk om de financiering van nieuwe binnenvaartprojecten haalbaar te maken in de toekomst.
 
‘We hopen dat het nieuwe BSW een basis wordt voor constructieve gesprekken tussen de binnenvaartsector, de tussenpersonen en de verladers’, stelt het VBO. ‘Al deze beroepsgroepen hebben elkaar nodig en er is ook na goedkeuring van het BSW nog heel wat te doen om de binnenvaartsector samen futureproof te maken.’

Meer zelfbewust
Het verbod op meewerken aan ‘ongeoorloofd lage prijzen’ kwam er nadat Belgische schippers in april 2013 aandacht vroegen voor de in hun ogen te lage vrachtprijzen. De regering gaf de actievoerders hun ‘dumpvrachtenwet’. Een jaar later bleek dat Belgische bevrachters de schippers schriftelijk lieten verklaren dat zij de aangenomen reis niet onder de kostprijs vervoerden. Overigens is nooit gebleken of de wet tot hogere vrachten heeft geleid.
 
Wel waarschuwde het VBO destijds: ‘Verladers zullen zich wel twee keer bedenken voordat ze gebruik gaan maken van de binnenvaart. De wet stelt verladers voortaan verantwoordelijk als ze meewerken aan "onverantwoord" lage prijzen, terwijl ze daarvoor niet altijd de sleutels in handen hebben. Het gevolg zou kunnen zijn dat verladers aarzelen een beroep te doen op de binnenvaart in België, terwijl een optimaal gebruik van alle transportmodi het objectief zou moeten zijn.'
 
Van Lancker signaleert dat de macht van de schippers sinds de perikelen rond de invoering van de ‘dumpvrachtenwet’ enorm is gegroeid. ‘De Belgische binnenvaartschippers beseffen nu dat ze hun eigen prijs moeten maken. Ze zijn meer zelfbewust en hun positie is daardoor sterker geworden. Waarbij ze natuurlijk werden geholpen door de sterk verbeterde marktomstandigheden, die het mede mogelijk maakten dat er nu veel beter wordt verdiend dan vijf jaar geleden.’
 
Het BSW reikt overigens verder dan alleen de binnenvaart. Het bevat 1270 artikelen waarin de federale wetgeving inzake de publiekrechtelijke en de privaatrechtelijke aspecten van zowel zee- als binnenvaart worden samengebracht. Alleen de pleziervaart blijft erbuiten.

Reacties

Om te reageren op dit bericht moet u ingelogd zijn. Klik hier om in te loggen. Indien u nog geen account heeft kunt u zich hier registreren om te kunnen reageren op Schuttevaer.nl. Uw reacties worden altijd ondertekend met uw volledige persoonsnaam.

Er zijn nog geen reacties op dit artikel.

Lees ook