Schuttevaer

Zoet, Zout & Zakelijk
Schuttevaer Premium

‘Schippersvrouwen zitten vaak in een gouden kooi’

Krimpen aan de IJssel

Schipper is een prachtig vak, daar is Theo Geneugelijk (55 jaar) heilig van overtuigd. Zelfs als hij een uur lang vertelt over waarom de binnenvaart is verziekt, blijft hij bij die overtuiging. Hij denkt dan ook nog lang niet aan stoppen, maar hoopt zelfs tot zijn 90ste als aflosser te mogen blijven werken.

1 / 1
Theo Geneugelijk (rechts) is de vijfde generatie in het schippersgeslacht. Vader Engel (in de stuurstoel) komt nog regelmatig aan boord van de Wilhelmina-Arina. Zelf voer hij nog met een klipper. Er is in één generatie veel veranderd in de binnenvaart. (Foto familie Geneugelijk)

Theo Geneugelijk (rechts) is de vijfde generatie in het schippersgeslacht. Vader Engel (in de stuurstoel) komt nog regelmatig aan boord van de Wilhelmina-Arina. Zelf voer hij nog met een klipper. Er is in één generatie veel veranderd in de binnenvaart. (Foto familie Geneugelijk)

  • Theo Geneugelijk heeft een prachtig vak, maar kritiek op de sector
  • ‘Mens is niet gemaakt om 24 uur per dag te varen’

Door Hannie Visser-Kieboom
Zijn wieg stond op de klipper van zijn ouders, die lag afgemeerd in de Rotterdamse haven. ‘Ik ben al de vijfde generatie van onze schippersfamilie, maar ik ben nu nog de enige in de familie die vaart. Mijn vrouw Willy en ik hebben samen zes kinderen, maar niemand wil schipper worden. Ze hebben allemaal varen geleerd vanaf dat ze bij me op schoot konden zitten. Maar ze willen niet 24 uur per dag door het water jagen, daarom zijn ze afgenokt. Ook hebben we moeilijke jaren achter de rug en nog steeds is er teveel scheepsruimte. Het ladingvolume is nauwelijks toegenomen.’ 

Personeel
In 2009 liet Geneugelijk de Wilhelmina-Arina bouwen, al aarzelden ze wel om een 110-meter te laten bouwen. ‘Als je 85 meter bent, kun je nog zonder personeel varen. Maar met kinderen aan boord biedt met personeel varen juist weer voordelen, je kunt gemakkelijker van boord. Al lukt dat niet met alleen jonge jongens. Die willen lol trappen, dat hoort bij jong zijn. Je moet een mix van jong en iets ouder hebben.
 
'We varen nu met een stuurman en een volmatroos. Soms hebben we een leerling van school, ook wel vrouwelijke matrozen. Die jongelui willen snuffelen aan het vak, al weten ze niet altijd wat ze willen. Soms zijn ze op zoek naar avontuur, maar als ze vaardigheid krijgen en je ze kunt opleiden tot schipper, dat is prachtig om te doen. Soms krijg je nog wel eens een compliment van ze.’ 

Gouden kooi
In 2018 voer Geneugelijk vooral naar Bazel. ‘Nu doen we weer een paar korte reisjes met grond, ik vind vooral de afwisseling leuk. Wel jammer dat je als schippers bijna geen sociaal leven meer hebt. Ligplaatsen zijn overal verdwenen of je ligt achter slot en grendel. Soms voel je je een verschoppeling. Waarom moeten we in de binnenvaart 7 maal 24 uur varen? Zelfs 14 uur varen is al meer dan een gemiddelde werknemer. Als je zoveel werkt, wat blijft er dan over voor een sociaal leven?
 
'Dat geldt ook voor personeel. Wie wil er nog in de binnenvaart werken als je honds wordt behandeld. Matrozen op bijvoorbeeld een koppelverband mopperen dan dat ze 24 uur per dag varen, dat ze nooit geen rust hebben. Zo vermoord je je eigen vak. Een mens is niet gemaakt om 24 uur per dag te varen. Je wordt gedwongen door de concurrentie in de markt. Maar ook door nieuwe wetgeving, waarin laad- en losdagen zijn afgeschaft.
 
'Gezinsbedrijven gaan zo kapot, ook kinderen hebben geen sociaal leven meer. Zie maar eens een binnenvaarthuwelijk overeind te houden. Veel schippersvrouwen zitten in een gouden kooi. Schippers hebben een prachtige woning gebouwd, soms zelfs met marmeren vloeren. Maar ze zitten gevangen op hun schip, door het verdwijnen van afmeerplaatsen. In de Rotterdamse haven kun je bijna nergens meer liggen, dat kost alleen maar geld. Daar wordt verwacht dat schepen 7 maal 24 uur “just in time” varen en je nachtrust kun je vergeten.’

Verenig u
‘De binnenvaart zit in mijn bloed, daar kan ik niet omheen en varen is prachtig. Maar al die wet- en regelgeving, je hebt bijna een secretaresse nodig om de administratie te doen. De regelgeving creëert ook schijnveiligheid, zoals Arbowetgeving en alle certificaten die je nodig hebt. Die sluiten een ongeluk nooit uit. Maar iemand heeft die regels verzonnen en wij moeten daar weer aan voldoen. Het kost bovendien tienduizenden euro’s, dan voel je je echt machteloos.
 
‘Voor vrachtwagenchauffeurs is alles onderweg geregeld. Wij varen over de snelweg van Europa, maar in Duitse steden krijg je soms rotte eieren tegen je roef gegooid. Wij worden soms gedwongen de Vaartijdenwet te overtreden als een gemeente niet zorgt voor goede ligplaatsen. Burgemeesters zeggen nog weleens dat ze daartoe niet verplicht zijn, maar zo dwing je ons tot burgerlijke ongehoorzaamheid. Als we de wet- en regelgeving willen veranderen, moeten we ons verenigen, dan moeten we lobbyen bij de minister. Maar veel schippers zijn niet eens lid van BLN, die denken alleen maar aan geld verdienen. Iedere schipper zou verplicht lid moeten zijn, pas dan kunnen we een vuist maken. Zonder belangenvereniging ga je het echt niet redden.’ 

Scheepsgegevens
Scheepsnaam: Wilhelmina-Arina.
Eigenaar: VOF T.W. Geneugelijk.
Thuishaven: Krimpen aan de IJssel.
Tonnage: 3464 ton, lengte 110 meter.
Bouwjaar: 2009.




Reacties

Om te reageren op dit bericht moet u ingelogd zijn. Klik hier om in te loggen. Indien u nog geen account heeft kunt u zich hier registreren om te kunnen reageren op Schuttevaer.nl. Uw reacties worden altijd ondertekend met uw volledige persoonsnaam.

Er zijn nog geen reacties op dit artikel.

Lees ook